Serbia po polsku

Pomnik "Zwycięzca" to symbol twierdzy Kalemegdan ale i samego Belgradu. Znajduje się on w miejscu doskonale widocznym od strony ujścia Sawy do Dunaju i ze strony Novego Belgradu.  Pomnik jest symbolem zwycięstwa Serbii nad ImperiumTureckim i Monarchią Austro-Węgierską w czasie wojen od 1912 do 1918 roku. Jest on dziełem znanego rzeźbiarza Ivana Meštrovića. Pierwotnie statua miała być częścią większej kompozycji rzeźbiarskiej i miała stanąć na centralnym placu miejskim - Terazije. Jednak pomysł spotkał się z ostrą krytyką społeczeństwa - szczególnie belgradzkie damy sprzeciwiały się postawieniu modelu nagiego mężczyzny w tak reprezentacyjnym miejscu. Po długich dyskusjach podjęto decyzję, żeby pomnik ustawić na Kalemegdanie i to na wysokim postumencie, z atrybutami męskości odwróconymi w stronę rzeki i Wiednia jako stolicy Austro-Węgier a tyłkiem w stronę Istambułu i Turcji. Uroczystego odsłonięcia dokonano w 1928 roku, w dziesiątą rocznicę przełamania Salonic...

W samym centrum Belgradu, nieopodal parlamentu, przy ulicy Majke Jevrosime 30, znajduje się Muzeum Samochodów. To wyjątkowa kolekcja starych samochodów, które zgromadził pan Bratislav Petković. Pan Petković zaczął kolekcjonować samochody pod wpływem swojego stryja, który miał warsztat samochodowy w latach 20-tych zeszłego wieku. I wlaśnie ten warsztat znajduje się w muzeum. Mozemy podziwiać oryginalne narzędzia, jakich wtedy używano. Dla właściciela najcenniejszym eksponatem kolekcji jest Ford T, który odziedziczył po stryju i to właśnie ten samochód dał początek kolekcji. Najcenniejszy finansowo jest Mercedes z 1956 roku, auto, jeden z 55 wyprodukowanych egzemplarzy, należał do żony marszałka Tita - Jovanki.  Dziś to auto jest warte ponad 350.000 euro. To pierwszy samochód żony Josipa Broz Tita, ale w kolekcji znajduje się też jej ostatni samochód. Tak jak i Fiat 500 Ghia - wyprodukowany jako samochód plażowy dla Broz Tita, ze specjalnymi siedzeniami, na które można usiąść w mokr...

Na arenie międzynarodowej Serbia staje się coraz bardziej znana z imprez o charakterze kulturalno-turtstycznym. Według danych Turystycznej Organizacji Serbii co roku w tym kraju jest ich organizowanych około dwa tysiące. Głównie są to wydarzenia o charakterze lokalnym, mającym największe znaczenie dla mieszkańców okolicy, ale czasami przeradzaja się w imprezy na skalę krajową a nawet międzynarodową, jak choćby Roštiljijada w Leskovcu.  Niektóre z nich mają wieloletnią tradycję ale stale też pojawiają się nowe. Tak więc mamy: roštiljijadę - święto grilowanego mięsa, Leskovac, początek września kupusijadę - święto kapusty, Mrčajevci, początek września slaninijadę - święto słoniny, Kačarevo, początek lutego kobasicijadę - święto kliełbasy, Turija, początek lutego pršutijadę - święto wędzonych wędlin - Mačkat, styczeń bostanjadę - święto dyniowatych, różne miejscowości, jesień a z nowszych to: gulašijadę - święto gulaszu i węgierskiej kuchni, Skorenovac, jes...

Belgradzka mumia ma na imię Nesmin, co znaczy "ten, który należy do boga Mina". Jest mężczyzną urodzonym ok 350 roku pne. w Akhmim w Egipcie.  Zmarł 50 lat później. Z zawodu był kapłanem w świątyni boga płodności - Mina. Pochodził z rodziny kapłanów. Nesmin miał ok 165 cm wzrostu. Miał skrzywienie kręgosłupa i paradontozę, za życia wyrwano mu jeden z zębów. Został pochowany ze księgą umarłych, amuletami wykonanymi ze złota i lapis lazuli. Ja miałam okazję poznać Nesmina dzięki projektowi Europejskie Dni Dziedzictwa. A jak Nesmin trafił do Belgradu? Otóż wielki serbski filantrop Hadži Pavle Riđički w czasie swojej podróży po Bliskim Wschodzie w 1888 roku w Luksorze odkupił mumię i podarował Muzeum Narodowemu. Mieszkańcy Belgradu z zainteresowaniem ją oglądali do I wojny światowej. Potem Nesmin został przeniesiony do magazynu, gdzie znajdował się do 1992 roku. Dopiero wtedy zajął się nim dr Branislav Anđelković. To właśnie jemu zawdzięczamy wszystko co wiemy o ...

Zbudowana na miejscu gdzie w 1594 roku Sinan Pasza spalił relikwie św. Sawy, który był i ciągle jest najbardziej szanowanym serbskim świętym.  Św. Sawa a właściwie Rastko Nemanjić (1175-1235) był arcybiskupem, mężem stanu i literatem. Był synem serbskiego władcy Stefana Nemanji. Nie interesowały go zaszczyty ani władza i poświęcił się życiu zakonnemu. Został mnichem na Świętej Górze, a w 1197 roku przyłączył się do niego jego ociec, już jako mnich Symeon. Razem, na Athosie, na miejscu już istniejącego klasztoru, zbudowali najbardziej znany i najbardziej znaczący srebski monaster Chilandar. W 1219 roku dzięki jego staraniom, serbska cerkiew uzyskała niezależność a on sam był jej pierwszym zwierzchnikiem. Jest patronem Serbów, patronem edukacji i medycyny. Zmarł w Trnowie w Bułgarii, jego szczątki król Władysław przeniósł do monasteru Mileševa, skąd je Turcy zabrali i spalili właśnie na miejscu dzisiejszej cerkwi. Pomysł zbudowania świątyni pojawił się w końcu...

Zbudowany na początku poprzedniego wieku do dziś cieszy oko swoim wyglądem i przyciąga rzesze turystów ale i mieszkańców, którzy odpoczywają w hotelowej kawiarni przy filiżance aromatycznej kawy i kawałku słynnego tortu Moskva Šnit, którego receptura jest tajemnicą głównego cukiernika. Budynek hotelu powstał według projektu znanego arhitekta Jovana Ilkića, był inwestycją rosyjskiego towarzystwa ubezpieczeniowego.  W uroczystym otwarciu, w 1908 roku uczestniczył sam król Piotr I Karađorđević. Na tamte czasy był to budynek reprezentacyjny i bardzo nowoczesny, miał własny system elektrycznego oświetlenia i dwie windy, które poruszały wielkie silniki umieszczone w piwnicy. Początkowo mieściły się tu biura rosyjskiego ubezpieczyciela, hotel i kawiarnia. Elewację pokrywają ceramiczne płytki i płaskorzeźby w kolorze zielonym. W centralnej części fasady w kompozycji "Gloryfikacja Rosji"przedstawiony jest bóg Neptun, który symbolizuje rosyjskie pragnienie władania na mor...

        Ciężko jest przetłumaczyć słowo "kafana". Podobne do polskiego "kawiarnia", ale to nie to, raczej karczma, oberża, tawerna ale to też nie do końca. Postaram się wyjaśnić czym jest "kafana" a każdy sam już zdecyduje z czym mu się najbardziej kojarzy. kafana "Zlatna moruna", gdzie Gavrilo Princip i wspólnicy układali plan zamachu na arcyksięcia Franciszka Ferdynanda              Pierwsza kafana powstała w Belgradzie w 1522 roku, w dzielnicy Dorćol. Belgrad znajdował się wtedy pod władzą turecką i to właśnie Turkom zawdzięczamy pierwszy tego rodzaju przybytek. Nazwa pochodzi od qahve (kawa) i khane (dom), tur. kahvehane .            Od tego czasu kafana pozostała miejscem gdzie się pije kawa i jednocześnie instytucją publiczną. Tu się przychodzi w momentach smutku ale i wielkiej radości, tu w luźnej atmosferze się rozmawia, omawia, obmawia, dyskutuje, pertraktuje. Tu przy dźwi...